Lá mơ và những công dụng cực tốt cho sức khỏe từ lá mơ

0
112
tac-dung-cu-la-mo_913
tac-dung-cu-la-mo_913

Trong dân gian, lá mơ thường được sử dụng như một loại rau ăn kèm. Nhưng trong Đông y, đây là vị thuốc có dược tính mạnh, hỗ trợ đắc lực để cải thiện một số vấn đề về sức khỏe như: xương khớp, dạ dày, tiêu chảy,…

Lá mơ và những thông tin sơ lược

Ở nước ta, lá mơ được thu hoạch quanh năm để phục vụ cho nhu cầu chế biến thực phẩm và bào chế thuốc với số lượng lớn. Vì vậy, loài thực vật này mang lại nhiều ý nghĩa giá trị trong cả ẩm thực lẫn y dược.

  • Tên gọi khác: Lá mơ lông, dây mơ lông, ngưu bì đồng, ngũ hương đằng,..
  • Tên khoa học của lá mơ là: Paederia scandens và tên tiếng Anh là Skunkvine, Stinkvine
  • Bộ Gentianales, họ thiên thảo có nguồn gốc từ các nước có khí hậu nhiệt đới và ôn đới ở Châu Á.
tac-dung-cua-la-mo_1
Lá mơ lông

Xem thêm:

Đặc điểm của lá mơ

Đặc điểm thực vật học

Cây lá mơ là loài thực vật thân thảo dây leo, có sự sinh trưởng và phát triển nhanh trong nhiều năm với các đặc điểm:

  • Thân: thân leo dài chừng 3-5 mét, màu xanh hoặc đỏ tía, không có lông
  • Lá: phiến lá hình tim với phần đầu nhọn – phần gốc tròn; mặt trên màu xanh lục, mặt dưới màu tía và có lông hoặc không có lông. Lá mơ khi vò sẽ có mùi thối, dễ gây khó chịu.
  • Rễ: dạng rễ chùm và rễ đốt mọc trên trụ bám
  • Hoa: màu tím nhạt, mọc thành chùm ở kẽ lá hoặc ngọn cây, thường nở từ tháng 7 đến tháng 11 hằng năm
  • Quả: vỏ màu vàng, hình tròn, có cánh màu nâu đen, thược ra vào khoảng tháng 8 đến tháng 12.
tac-dung-cua-la-mo_13
Hoa lá mơ

Đặc điểm sinh thái

  • Phân bố: Lá mơ có nguồn gốc ở Châu Á rồi lan rộng sang một số khu vực quần đảo lân cận ở Ấn Độ Dương, Thái Bình Dương như: Hawaii, Melanesia,… Tại Việt Nam, cây lá mơ được trồng ở các vùng đồng bằng và phù hợp với khí hậu nhiệt đới gió mùa ẩm của nước ta nên dễ trồng và phát triển rất nhanh.
  • Đặc điểm sinh trưởng và phát triển: cây lá mơ rất dễ tồn tại trên nhiều loại đất khác nhau. Chúng thường được nhân giống nhân tạo bằng cách giâm cành và cho thu hoạch ngay sau  một tháng rưỡi nuôi trồng. Loại cây này có đặc tính ưa ánh sáng và cần có giá để leo cuốn.

Thành phần hóa học có trong lá mơ

Theo nghiên cứu của khoa học hiện đại, trong lá mơ có chứa nhiều hợp chất hóa học giúp hỗ trợ điều trị nhiều loại bệnh, trong đó thành phần hóa học chính gồm:

  • Trong lá mơ có hàm lượng axit amin như argenin, histidin, lysin, threonin, tyrosin, tryptophan, phenyllalanin, cystein, methinonin và valin rất cao. Đây là những chất rất quan trọng hỗ trợ ổn định hệ tiêu hóa, hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn.
  • Lượng protein trong lá mơ cũng rất dồi dào, cung cấp cho cơ thể dưỡng chất quý.
  • Lá mơ còn có lượng vitamin C và caroten cao,  rất tốt cho cơ thể con người.
  • Hợp chất hữu cơ paederin và tinh dầu sulfur dimethyl disulphit có trong lá mơ đóng vai trò như chất kháng sinh, được sử dụng để sát khuẩn rất tốt.
tac-dung-cua-la-mo_17
Lá mơ thuộc loại cây thân loe, dễ trồng

Những tác dụng của lá mơ

Tác dụng dược lý của lá mơ

Theo y học hiện đại, lá mơ có chứa hàm lượng chất sulfur dimethyl disulphi (chất kháng sinh) cao nên có tác dụng kháng viêm, diệt vi khuẩn rất tốt. Ngoài ra thành phần paederin ( alkaloid ) trong lá mơ cũng rất tốt đối với hệ thần kinh của con người.

Trong Đông y, lá mơ có vị hơi đắng, tính mát giúp thanh nhiệt giải độc, chủ trị bệnh đau nhức xương khớp, kiết lỵ, dạ dày, kích thích hệ tiêu hóa, cầm tiêu chảy hoạt huyết, giảm ho gà,….

Các bài thuốc chữa bệnh từ lá mơ

Lá mơ trong bài thuốc hỗ trợ cải thiện bệnh khớp, phong thấp

Một số nghiên cứu khoa học về dược tính của lá mơ chỉ ra rằng, các hợp chất hữu cơ peaderin và tinh dầu sulfur dimethyl được tìm thấy trong loại cây này có hoạt tính sinh lý cao với cơ thể người và có tác dụng như một loại kháng sinh chống viêm, giảm đau tự nhiên.

tac-dung-cua-la-mo_2
Với các bệnh về khớp, sử dụng lá mơ lông sẽ cải thiện rất tốt

Chuẩn bị:

  • Lá mơ tươi: 2kg
  • Rượu trắng: 2 lít

Cách thực hiện:

  • Lá mơ đem rửa thật sạch và nhẹ nhàng từng lá để loại bỏ bụi bẩn mà không làm nát lá rồi đem đi phơi ở nơi khô ráo thoáng mát từ 2-3 nắng đến khi lá mơ khô giòn thì thu lại
  • Cho lá mơ đã được phơi khô vào bình thủy tinh và tiếp tục đổ 2 lít rượu trắng vào bình cho ngập lá mơ rồi đậy kín nắp lại
  • Để bình ở nơi sạch sẽ, tránh ẩm ướt và ngâm từ 7-10 ngày là có thể đem ra sử dụng hằng ngày
  • Mỗi ngày sử dụng 1 ly nhỏ để uống trực tiếp hoặc xoa bóp vào vùng xương khớp đang bị tổn thương, đau nhức.

Lá mơ trong bài thuốc chữa bệnh đau dạ dày

Trong Đông y, lá mơ có tính mát, vị đắng, tính bình, chứa tinh dầu – có tác dụng rất tốt trong việc giảm sưng, viêm loét ở niêm mạc dạ dày và làm lành các vết thương do bệnh dạ dày gây ra.

tac-dung-cua-la-mo_12
Lá mơ lông chữa bệnh đau dạ dày rất hiệu quả

Cách thực hiện: 

  • Rửa sạch 1 nắm lá mơ rồi ngâm với nước muối pha loãng trong 10 để loại bỏ vi khuẩn, sau đó để cho thật ráo nước.
  • Cho tất cả lá vào máy xay xay nhuyễn thành nước rồi dùng dây lọc bỏ phần bã để lấy nước cốt lá mơ.
  • Nước cốt dùng để uống trực tiếp 2 lần/ngày trước bữa ăn 20-30 phút để các thành phần trong nước lá mơ sẽ thẩm thấu vào thành dạ dày, điều trị vết loét và giảm các cơn đau lâu dài.

Chữa viêm tai giữa ở trẻ bằng lá mơ lông

Bệnh viêm tai giữa nếu không được chữa trị sớm sẽ dẫn tới những biến chứng khôn lường. Lá mơ là dược liệu có công dụng hút mủ tai giữa, làm giảm đau mà lại lành tính, an toàn với trẻ em.

tac-dung-cua-la-mo_21
Khi trẻ bị viêm tai giữa, đừng quên bài thuốc từ lá mơ

Cách thực hiện:

  • Rửa sạch lá mơ với nước và cho thêm một chút muối trắng để sát khuẩn, loại bỏ bụi bẩn trên lá
  • Đem hơ lá trên lửa cho tới khi lá mềm nhũn đi
  • Cuộn lá thành hình ống
  • Từ từ đút lá mơ lông đã được cuốn vào bên trong lỗ tai một cách nhẹ nhàng
  • Để nguyên cho tới khi lá thực sự nguội rồi lấy ra

Thực hiện biện pháp này đều đặn hằng ngày và lâu dài mới cho kết quả tốt.

Chữa tiêu chảy do nóng bằng lá mơ

Theo các công trình nghiên cứu về thành phần dược tính của lá mơ thì chất caroten trong lá có thể dùng để chữa bệnh tiêu chảy.

tac-dung-cu-la-mo_91
Lá mơ kết hợp với nụ sim ra bài thuốc chữa tiêu chảy hiệu quả

Cách thực hiện: 

  • Chuẩn bị đầy đủ các nguyên liệu: 16g lá mơ, 9g nụ sim cùng với 1 lít nước sạch để sắc thuốc uống
  • Sau đó đem rửa thật sạch lá mơ và nụ sim với nước muối pha loãng để loại bỏ đất bẩn và diệt vi khuẩn
  • Cho tất cả vào nồi đun sôi với 1 lít nước trong 15 phút cho cạn bớt nước và nước thuốc đặc hơn. 
  • Chia thuốc ra làm 2 phần uống hết trong ngày khi còn nóng. Uống liên tục cho đến khi thấy phân rắn hơn và các triệu chứng tiêu chảy được giảm bớt.

Sử dụng lá mơ để chữa đầy bụng, khó tiêu

Đông y cho rằng lá mơ là rau bình vị, có vị đắng, tính mát, thanh nhiệt, hỗ trợ thúc đẩy quá trình tiêu hóa. Không chỉ vậy, chiết xuất tinh dầu của loại cây này có tác dụng kháng viêm, diệt khuẩn rất tốt.

tac-dung-cu-la-mo_912
Khi bị đầy bụng, khó tiêu, ăn lá mơ giảm cảm giác chướng bụng

Cách thực hiện: 

  • Nguyên liệu cần chuẩn bị sẵn bao gồm 1 nắm lá mơ, 1 củ gừng tươi và 2 quả trứng gà.
  • Sơ chế các nguyên liệu: lá mơ đem thái chỉ nhỏ, gừng cho vào cối giã nát rồi vắt lấy nước cốt.
  • Đập trứng gà vào tô rồi cho lá mơ và nước cốt gừng vào đánh bông lên cho các nguyên liệu hòa đều vào nhau. Bạn có thể nêm nếm mắm muối tùy theo khẩu vị
  • Cho tô trứng lá mơ và nước cốt gừng vào nồi hấp chín trong khoảng 15-20 phút thì nhấc ra.
  • Dùng để ăn trực tiếp khi còn nóng

Lá mơ trị giun sán

Y học hiện đại đã chỉ ra rằng trong lá mơ có một số thành phần có công dụng cực tốt trong việc ức chế sự phát triển của một số loại vi khuẩn gây bệnh về đường tiêu hóa như: tinh dầu, carotene, protein,….

tac-dung-cu-la-mo_913
Lá mơ là thần dược trị giun sán

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị nguyên liệu theo đúng liều lượng gồm 40g lá mơ và một chút muối trắng để làm nước thuốc
  • Rửa sạch từng lá mơ dưới vòi xối rồi ngâm với nước muối pha loãng để loại bỏ các vi khuẩn có hại.
  • Bỏ tất cả lá vào cối, thêm một chút muối trắng rồi dùng chày gỗ giã nát cho ra nước cốt.
  • Dùng miếng vải sạch vắt lấy nước lá mơ nguyên chất để uống và lọc bỏ bã.

Uống liên tục vào buổi sáng trước khi ăn 30 phút để đào thải giun một cách tự nhiên.

Lá mơ trị chứng kiết lỵ

Nghiên cứu khoa học đã chứng minh trong lá mơ chứa nhiều hoạt chất có lợi gồm: Protein, carotene, vitamin C, methylmercaptan, các axit amin… có công dụng sát khuẩn, diệt khuẩn lỵ amip và simela – hai vi khuẩn gây tình trạng kiết lỵ.

tac-dung-cua-la-mo_16
Trứng lá mơ chữa bệnh kiết lỵ

Cách làm:

  • Rửa thật sạch để loại bỏ bụi bẩn , tạp chất rồi băm nhỏ lá mơ
  • Cho vào tô và đánh đều lên với 2 quả trứng gà
  • Đổ hỗn hợp lá băm nhỏ và trứng gà vào nồi đã được lót lá chuối tươi để nướng với lửa vừa.
  • Chú ý khi nướng phải thường xuyên lật 2 mặt cho chín đều, không để bị cháy sẽ làm mất chất dinh dưỡng trong lá mơ.

Sử dụng liên tục trong vòng 2-3 ngày để điều trị các triệu chứng kiết lỵ, tiêu chảy.

Lá mơ chữa bệnh ho gà

Lượng peaderin và tinh dầu tìm thấy trong lá mơ được các chuyên gia nghiên cứu cho rằng, chúng như một chất kháng sinh tự nhiên để tiêu diệt các vi khuẩn gây nên bệnh ho gà.

tac-dung-cua-la-mo_15
Bài thuốc lá mơ chữa bệnh ho gà

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị đầy đủ các nguyên liệu: 150g lá mơ, cỏ mần trầu và cỏ mực mỗi loại 250g, 120g cam thảo, 100g vỏ quýt cùng 1 củ gừng tươi với 1 nắm rau má
  • Đem rửa thật sạch từng nguyên liệu trong 3 lần nước để bụi bẩn trôi đi hết rồi ngâm với lá mơ, cỏ mần trầu, rau má trong nước muối pha loãng để sát trùng.
  • Cho lần lượt tất cả các nguyên liệu vào ấm sắc cùng 3 lít nước và đun với lửa nhỏ liu diu cho đến khi nước cạn còn ⅓ thì tắt bếp.
  • Chia nước thuốc thành 3 phần bằng nhau để uống rải rác trong ngày. Nên đun lại nước thuốc để uống khi còn ấm.

Lá mơ trị mụn, ghẻ

Ghẻ là bệnh do ký sinh trùng ghẻ gây nên mà chất tinh dầu lại có tác dụng như thuốc kháng sinh, tiêu diệt vi khuẩn và ký sinh trùng. Vậy nên, điều trị ghẻ bằng lá mơ là một phương pháp mà Đông y cho là “đúng bệnh đúng thuốc”.

tac-dung-cua-la-mo_23
Sử dụng lá mơ đắp mặt trị mụn

Cách thực hiện:

  • Lấy 1 nắm lá mơ chừng 100g đem đi rửa thật sạch dưới vòi nước từng lá một rồi để vào rổ cho ráo nước
  • Cho vào cối, dùng chày gỗ giã cho lá thật nhuyễn, thật nát và chắt ra được nhiều nước cốt
  • Dùng một miếng vải sạch mỏng cho lá mơ đã được giã nát vào vắt thật chặt để lấy nước cốt nguyên chất
  • Dùng tăm bông thấm nước thuốc rồi bôi chấm trực tiếp lên các nốt ghẻ mụn để giảm đau ngứa và làm chúng se bớt lại.

Các món ăn ngon từ lá mơ

Lá mơ lông là một loại rau gia vị ăn kèm khá phổ biến, thường được dùng để ăn kèm với các món ăn nhiều đạm như: thịt chó, gỏi cá, nem thính…

tac-dung-cu-la-mo_94
Món trứng chiên với lá mơ
  • Lá mơ ăn kèm thịt chó: Khi ăn các món ăn nhiều đạm như thịt chó, người ta thường ăn kèm với lá mơ lông bởi chúng giúp phân hủy protein rất tốt. Khi kèm với thịt chó, bạn sẽ không bị gặp phải tình trạng da phát ban do gan kém, không đào thải kịp lượng đạm có trong thịt chó.
  • Trứng gà chiên lá mơ: Món ăn này không chỉ mang lại hương vị thơm ngon, hấp dẫn mà còn có tác dụng giải nhiệt, chữa đau bụng, rất bổ dưỡng.
  • Cá rô đồng nướng cuốn lá mơ: là một món ăn không những ngon mà còn tốt cho người bị thoái hóa xương khớp. Bởi cá rô có chứa nhiều khoáng chất như: canxi, protein, kẽm,… còn lá mơ giúp khử mùi tanh của cá đồng thời phát huy công dụng hỗ trợ điều trị phong thấp như đã nói ở trên.

Những lưu ý khi sử dụng lá mơ

Là một loại cây tự nhiên được các bác sĩ Đông y và Tây y đánh giá là khá lành tính khi điều trị. Tuy nhiên, chúng ta vẫn cần phải chú ý một số điều khi sử dụng:

  • Nên ngâm rửa lá mơ với nước muối loãng để sát khuẩn trước khi chế biến.
  • Sử dụng đúng liều lượng của thang thuốc hoặc theo bác sĩ hướng dẫn.
  • Không sử dụng cho những người có cơ địa bị dị ứng với thành phần của cây.
  • Vì là phương pháp tự nhiên nên cần thời gian điều trị lâu dài và chỉ phù hợp với những trường hợp mới mắc, bị bệnh nhẹ.
  • Lưu ý khi kết hợp lá mơ với các món ăn, tránh tình trạng thành phần trong các nguyên liệu tương tác với nhau gây nên tác dụng phụ.

Với lượng thông tin đã cung cấp trên đây chắc hẳn bạn đọc đã được giải đáp tất cả thắc mắc về lá mơ. Chúc các bạn có thể áp dụng trị bệnh thành công và chế biến được những món ăn hấp dẫn.

Ý KIẾN PHẢN HỒI

Please enter your comment!
Please enter your name here